Onze laatste blog ging over de verkiezingsdag, vrijdag 22 januari. Er is vrijdagavond tot diep in de nacht doorgefeest door alle partijen. Winst of verlies, het maakt niet uit, het einde van de verkiezingen worden uitbundig gevierd. Wij hebben de avond doorgebracht achter de tv, kijkend naar de verkiezingsuitslagen van de verschillende stembureaus, in het Papiaments. Erg mooi om te zien hoe dat in zijn werk gaat, de uitslagen worden live in een Excel sheet ingevuld. Waarbij de camera afwisselend gericht is op het beeldscherm en de man die de belangrijke taak heeft om de stemmen in te vullen. De hele avond werd aan elkaar gepraat door de Curaçaose versie van Clairy Polak en Jeroen Pauw. De peilingen zaten dichtbij de daadwerkelijke uitslag. De PAR heeft gewonnen, alleen de verwachte successen die de Lista di Kambio zou boeken bleven uit. Daarnaast is de FOL, de partij van Anthony Godett, in stemmen gehalveerd, heeft Helmin Wiels aan terrein gewonnen en ook de PNP van Humphrey Davelaar is in zetels gestegen. Wat betekenen deze verkiezingen voor de staatkundige hervormingen? Door deze verkiezingen ontstaat er een meerderheid aan zetels met partijen die de staatkundige hervormingen steunen. De angst van Nederland om weer opnieuw achter de tekentafel te moeten kruipen blijft uit.

We hebben jullie al verteld dat we donderdagmiddag een telefonisch interview hebben gegeven met het Antilliaans Dagblad. Na vrijdagmorgen enigszins teleurgesteld te constateren dat we niet in de krant stonden, was dit zaterdagochtend anders. Nota bene op de dag na de verkiezingen staat er een groot artikel inclusief foto van ons bij de gouverneur en een foto van de bundel in het Antilliaans Dagblad. Het artikel is in precies de goede toon geschreven, en straalt de boodschap uit die we al die tijd voor ogen hebben gehad. De krant was snel uitverkocht, dus hadden we helaas maar 1 exemplaar weten te bemachtigen. Maar een telefoontje van Valdemar naar de redactie, zorgt ervoor dat we vandaag alsnog met een pakket kranten in onze koffer naar Nederland zullen vliegen. De 60 bundels die mee zijn gegaan naar het eiland, zijn allemaal terecht gekomen bij geïnteresseerde mensen in ons onderzoek. Daarnaast is het mooi om te vertellen dat het boek nu ook in de drie bibliotheken op het eiland te vinden is.

Gisteravond zijn we uit eten gegaan met Valdemar en zijn vrouw Sonja. Als dank voor de geweldige inspanningen van Valdemar, gedurende het onderzoek en gedurende ons tweede bezoek, hebben we een ingelijste foto cadeau gedaan van ons bezoek aan de gouverneur. Tijdens het eten hebben we veel gelachen en alles gehoord over de reisverhalen van Valdemar en Sonja. Ook hebben we het veel over het onderzoek gehad en de toekomst van Curaçao. Leuk om te vermelden, Valdemar’s laatste boek ging over de Curaçaose jeugd en over twee weken komt zijn boek uit over het leven van Amado Romer. We zijn daarbij allemaal uitgenodigd om 17 juni de afscheidsrede van Valdemar bij te wonen in het Academiegebouw, hij zal afscheid nemen van de leerstoel Sociale Cohesie & Multiculturaliteit. Het afscheid betekent geen pensioen voor hem, hij verzekerde ons dat hij nog door zal gaan. Als jullie toch de agenda bij de hand hebben, 28 april geeft Jaime Saleh een lezing voor Studium Generale in Utrecht, be there!

En dan is nu de laatste dag alweer begonnen, vanmiddag vliegen we om 18.00 uur vanaf Hato in een keer naar Amsterdam. Na ons bezoek van mei 2009 voelde het als thuiskomen op het eiland, en we ervaren nog steeds dat je krijgt wat je geeft en dat een open houding beloond wordt. Onze koffers zullen dit keer niet uitpuilen van de bundels, maar van de geweldige ervaringen die we wederom hebben mogen beleven deze week!

Vlucht KL 0785           vertrek: 17:50 uur, Hato (CUR) (22:50 NL tijd)

                                    Aankomst: 08:00 uur, Amsterdam

Vrijdag 22 januari, de dag van de verkiezingen voor de Nederlandse Antillen. Een beladen verkiezing, aangezien het nieuwe kabinet slechts voor een periode van 8 maanden zitting zal nemen. 10 oktober 2010 (10-10-10) zal de ontmanteling van de Nederlandse Antillen een feit zijn. Desalniettemin zijn het belangrijke verkiezingen op Curaçao; deze dienen als indicator voor de verkiezingen van de nieuwe Eilandsraad die waarschijnlijk in juni gehouden gaan worden. Het eiland is in de ban van de verkiezingen. Vlaggen aan lantaarnpalen en auto’s, overal grote billboards van partijen, optochten van auto’s met felle partijkleuren, mensen gehuld in shirts en petjes van hun favoriete partij en live reportages op tv en radio. Toch iets anders dan we gewend zijn in Nederland. Tijdens ons eerste bezoek was het eiland in een ‘Si-kamp’ en een ‘No-kamp’ verdeeld rondom het referendum, nu doen er ongeveer tien partijen mee aan de verkiezingen. In onze ogen geeft dit een gemoedelijkere sfeer, geen twee kampen die lijnrecht tegenover elkaar staan. Er staan 14 zetels op het spel deze verkiezingen en de prognoses wijzen uit dat de grote winnaars de Partido Antia Restruktura (PAR) en de Lista di Kambio zullen zijn. De PAR leverde voor het laatste kabinet de minister-president, mevrouw de Jong-Elhage. De Lista di Kambio is een nieuwe partij, ontstaan na het referendum en is een combinatie van de politieke partijen MAN, NPA en FK. De Curacaose Maurice de Hond zet de PAR in de peiling op 5 a 6 zetels en de Lista di Kambio op 5 zetels. Voor de overige zetels strijden Anthony Godett van de Frente Obrero i Liberashon (FOL), Helmin Wiels van de Pueblo Soberano (PS), Norbert George van de Democratische Partij (DP) en Humphrey Davelaar van de Partido Nashional di Pueblo

De middag hebben we doorgebracht door verschillende wijken op het eiland te bezoeken. Allereerst zijn we naar Sera Fortuna gereden, een van de armere wijken van het eiland. Na even over straat gelopen te hebben en te kijken naar de kleurrijke auto’s die voorbij rijden zijn we bij twee stembureaus gaan kijken. Waar wij in Nederland gewend zijn aan een volledig geautomatiseerd stemsysteem, gaat het er hier toch net iets anders aan toe. Het stembureau is gevestigd in het klaslokaal van juffrouw Leny, docente van groep 7. De stemhokjes zijn gemaakt van twee grote kartonnen dozen. In het stemhokje druk je dan vervolgens op de naam van jouw keuze, uit het apparaat komt dan een briefje. Dit briefje moet dan vervolgens in een andere kartonnen doos worden gegooid. Deze kartonnen doos wordt ’s ochtends bij opening van het stembureau aan de wachtende mensen getoond, om te laten zien dat deze leeg is. Dan wordt de doos professioneel met plakband dichtgeplakt en kan het stemmen beginnen. Overal rond de stembureaus hangen jongeren rond die namens partijen nog de laatste stemmen van de twijfelende burger proberen te winnen. Sera Fortuna uit rijdende viel ons oog op een snek waar het barstte van de Lista di Kambio. Uit de speakers kwam salsa muziek en eenmaal binnen zagen wij, dat 5 uur voor het sluiten van de stembussen, hier het feest alvast was losgebarsten. Anders dan in Nederland moet ieder bedrijf hier haar werknemers verplicht een dagdeel vrij geven om te gaan stemmen. Om 14.00 uur gingen de flessen whisky al van hand tot hand en was er, logischerwijs, een uitgelaten stemming.

In de middag hebben we geluncht bij de Octopus met Miriam Sluis; in de NRC-Next van vandaag kunnen jullie haar artikel over de verkiezingen voor de Nederlandse Antillen op Bonaire lezen. Miriam vond het erg leuk ons weer te zien en benadrukte dat ze het erg belangrijk vond dat onze studenten dit onderzoek hebben gedaan. We hebben het gehad over de belangrijke uitkomsten van het onderzoek en hoe ‘bon’ wij de toekomst voor Curaçao zagen. Het was een prettig, informeel gesprek waarin wederom werd benadrukt dat het belangrijk is om het niet bij dit onderzoek te laten.
Check hier de artikelen die Miriam Sluis schreef in aanloop naar de verkiezingen:
http://nos.nl/artikel/130962-verkiezingen-antillen-zijn-peiling-over-staatshervorming.html
http://www.nrc.nl/binnenland/article2465522.ece/Bonaire_vreest_de_Hollandse_mores

En dan is het nu alweer vrijdagavond, god wat vliegt de tijd! Morgenavond zijn wij uitgenodigd, om als afsluiting van deze prachtige week, de avond door te brengen met Valdemar en zijn vrouw Sonja. Mede dankzij de hulp van Valdemar is deze week onvergetelijk geworden, we voelen ons zeer vereerd dat wij de twee gelukkigen zijn die de groep hebben mogen vertegenwoordigen deze week. Iets in ons zegt dat de staart van dit onderzoek nog niet bereikt is…

Saludos!

De dag begon erg leuk, met een Skype gesprek met Michiel, die momenteel in New York werkt voor de VN. Gisteren al een mail gehad van Fabrice uit het verre Kameroen, waar hij mooi werk verricht voor LiveBuild. Maar naast de mooie berichten van de verschillende deelnemers, horen wij hier ook veel over de ramp in Haïti. Naast de verkiezingen van morgen, vrijdag 22 januari, is de aardbeving op het eiland hier in de buurt het gesprek van de dag. Pagina’s vullende artikelen, veel acties vanuit de burgers, alles wordt gedaan om geld in te zamelen. Ook wij hebben hier de acties van Giro 555 kunnen volgen. Waar wij normaal in de auto luisteren naar Dolfijn FM, schalde vandaag de klanken van radio 555 door de krakerige speakers. Via Twitter lezen we dat er vanuit Nederland ruim 80 miljoen is opgehaald, geweldig!

Onze vijfde dag alweer op het eiland, wat vliegt de tijd. We zijn gewend aan het ritme, en zijn dagelijks om 07.30 uur uit de veren en aan de slag. Woensdag zijn we al begonnen met het bezoeken van mensen die ons geholpen hebben tijdens het onderzoek. De dag begon met een afspraak met de Stichting Sociale Cohesie & Multiculturaliteit. Samen met Jaime Saleh, leerstoelhouder van Consitutioneel Koninkrijksrecht, Valdemar Marcha, Papy Jesurun en Donny Bakhuizen hebben we over het onderzoek en de huidige situatie op Curacao gepraat. Het gesprek was niet alleen inhoudelijk, het was duidelijk te zien dat de leden van de stichting goed bevriend zijn. Zo ging het onder andere over de Antilliaanse vrouwen, maar ook over de opkomende Obesitas onder de jeugd. Namens de stichting nam Jaime Saleh 10 exemplaren in ontvangst, en sprak de hoop uit dat het onderzoek structureel zou worden doorgezet. Jaime Saleh zal persoonlijk een exemplaar naar de staatssecretaris Ank Bijleveld sturen.

Het is hartverwarmend om te zien hoe het onderzoek hier op het eiland wordt ontvangen. Mensen zijn benieuwd naar de uitkomsten, maar zijn vooral erg benieuwd naar het vervolg. ‘Wat willen jullie hier nog meer mee doen?’ ‘Wat kunnen we nog meer van jullie verwachten?’ zijn vragen die wij al meerdere malen hebben gehoord. Daarnaast levert de titel ‘Bon Futuro’ de reacties op die we hadden verwacht. Naast dat Bon Futuro ‘mooie toekomst’ betekent, heeft de gevangenis op Curaçao dezelfde titel. Een titel met een dubbele lading dus…

Tijdens ons bezoek aan het eiland houden wij ons ook bezig met het verspreiden van de bundels. Als blijk van dank richting de mensen die ons geholpen hebben met ons onderzoek, zoeken wij ze op om een bundel te overhandigen. Zo zijn wij woensdag bij Deloitte & Touche, de Vertegenwoordiging van Nederland op de Nederlandse Antillen en bij Frank Kunneman geweest. Vandaag, donderdag, zijn we bij Reda Sosial, Feiza Guachati (Dienst Juridische Zaken en Young People & Politics), Tilly Pikerie, Merlinda Whyte, Era Nobo, Steven Martina en USONA geweest. Het is fijn om te zien met hoeveel enthousiasme de verschillende mensen onze bundel in ontvangst nemen. De mensen zijn ons, de groep, dankbaar voor het feit dat we ons onderzoek op deze manier kunnen terugkoppelen.

Vanmiddag zijn we door Papy Jesurun geïntroduceerd bij de Rotary Club Curacao. Deze exclusieve club telt ongeveer honderd leden en komt wekelijks bijeen voor een lunch inclusief vergadering en lezing. Onder de aanwezigen waren oud-ministers, medische specialisten, notarissen en andere mensen die een belangrijke functie vervullen op het eiland. Hoezeer ons onderzoek ook gericht is op ‘the man on the street’, deze week spreken wij vooral de invloedhebbende mensen op het eiland. Dit geeft een dubbel gevoel, maar het is misschien wel een manier om de verwachtingen van die ‘man on the street’ te laten horen.

Woensdagochtend hebben we een Nederlandse en een Papiamentse persverklaring gestuurd naar de kranten, tv- en radiozenders. Vanmiddag werden we gebeld door een journalist van het Antilliaans Dagblad en hebben we een telefonisch interview gegeven. Na een uitgebreid interview waarin de journalist interessante vragen stelde over de toekomst van ons onderzoek en het project, kregen wij te horen dat het artikel morgen in de krant staat!

Morgen staat een lunchafspraak met freelance journaliste Miriam Sluis op het programma. Zij schreef het boek ‘De Antillen bestaan niet’ en heeft tijdens ons bezoek aan het eiland een lezing verzorgd. Daarnaast zullen wij proberen om de sfeer van de verkiezingen te proeven, het belooft wederom een mooie dag te worden.

De positieve reacties op het onderzoek versterken bij ons het gevoel dat het door ons behandelde onderwerp nog niet klaar is; sterker nog, ons onderzoek levert weer tal van nieuwe interessante vragen op. Nu we hier weer een week op het eiland zijn, merken we dat we gegrepen zijn door het land Curaçao en de banden binnen het Koninkrijk en zijn ook wij erg benieuwd naar de toekomst. De studenten die hun bijdrage hebben geleverd aan het Researchproject 2009 hebben de kans gekregen om zich te storten in een wereld die voor velen nog onbekend was. Een onbekende wereld, terwijl we in hetzelfde koninkrijk leven, we hetzelfde paspoort hebben en dezelfde taal spreken.

Saludos!

Na twee dagen lijkt het alsof we hier al weer een week rondlopen, de jetlag lijkt over en de vrieskou in Nederland is al weer vergeten. Gisteren was een lange en hectische dag; en poko poko zit er bij ons dus nog niet echt in.

We begonnen ’s ochtends om negen uur met een afspraak met de gouverneur van de Nederlandse Antillen.. De gouverneur is zowel hoofd van de regering als vertegenwoordiger van het Koningshuis in de Koninkrijksgebieden. Net zoals de koningin is hij onschendbaar. Terwijl we zondagavond nog reageerden met: ‘leuk we gaan naar de gouverneur’, drong het besef langzaam door dat dit zo’n beetje de belangrijkste persoon binnen de Antillen in. Dit werd nog eens bevestigd toen we in Fort Amsterdam (het ‘paleis’  van de gouverneur) aankwamen en eerst naar de ontvangstkamer van de adjudant van de Gouverneur werden geleid. Hier werden wij opgewacht door Valdemar en Papy Jesurun, voorzitter van de stichting voor sociale cohesie en multiculturaliteit. Bob had geen stropdas bij zich, maar kreeg Valdemars geliefde das van de Universiteit Utrecht om. Hierna werden wij, samen met een fotograaf, buitenom een grote trap opgeleid die uitkwam in de ontvangsthal van gouverneur. Na een eerste kennismaking met de vriendelijke gouverneur gingen we op de foto voor het portret van de koningin. De gouverneur toonde zijn belangstelling in het onderzoek, en was erg benieuwd naar onze werkwijzen, bevindingen en ervaringen. Het gesprek ging over de toekomst, de jeugd en de samenwerking tussen Nederland en Curaçao en was erg inspirerend. De gouverneur sprak zijn waardering uit voor het initiatief vanuit Nederlandse studenten voor dit onderzoek, en vond het jammer dat niet alle 21 studenten terug konden komen op het eiland.

Ons middagprogramma bestond grotendeels uit het voorbereiden van de lezing van gisteravond op de Universiteit van de Nederlandse Antillen. Door hard werk van Valdemar hadden we de aula van de UNA tot onze beschikking, en was er ook nog een persverklaring in het Papiamentu. Onze lezing viel precies op hetzelfde tijdstip als het eerste en waarschijnlijk ook laatste verkiezingsdebat, maar met een opkomst van twintig man waren wij tevreden. Door de kleine groep aanwezigen, werd het een interactieve lezing waar veel vragen werden gesteld. Na een interessante discussie over de toekomst van Curacao en mooie afsluitende woorden van Valdemar Marcha mocht iedereen een bundel in ontvangst nemen.

En wat staat ons vandaag te wachten? Vanmorgen zijn wij bezig geweest om zowel de Nederlandse als de Papiamentse persverklaring te versturen naar de verschillende persbureaus en tv- en radiozenders. We vertrekken ieder moment naar Willemstad, voor een ontmoeting met de Stichting Sociale Cohesie & Multiculturaliteit. Daar zullen we onder andere praten met voorzitter Papy Jesurun, Jaime Saleh, Amado Romer en Valdemar Marcha. Vanmiddag zullen we met onze prachtige Mitsubitshi Lancer en een achterbak gevuld met bundels het eiland rond gaan rijden en de bundel te verspreiden onder de mensen die ons hebben geholpen bij het onderzoek.

Het is erg aanstekend om te zien met hoeveel enthousiasme het onderzoek wordt ontvangen op het eiland, dus bij deze ook nog even een dik compliment voor alle deelnemers voor het leveren van deze geweldige prestatie!

Saludos!

ps ook bij de vorige blog zijn nu de foto’s toegevoegd

Het voelde als thuiskomen gisterenavond, toen Aster en ik met twee koffers vol met bundels (50,6 kg!) door de schuifdeuren van Hato Airport de warmtedeken van Curaçao over ons heen kregen. We werden opgehaald door Rolf & Ineke, de nieuwe Eddy en Petra van Curasol Appartementen. We kennen het eiland en zagen op de weg van het vliegveld naar het complex dat er niets veranderd was. We kenden de weg nog, herkenden de sneks, deze keer allemaal versiert met vlaggen van allerlei politieke partijen. Lantaarnpalen die door drie politieke partijen geclaimd worden; de vlaggen, allen mooi gekleurd, geeft het eiland een nog meer florissante uitstraling. Waar het de vorige keer nog het referendum van 15 mei 2009 was dat het nieuws domineerde, nu is het hele eiland in de ban van de verkiezingen voor de Nederlandse Antillen op 22 januari.

Na de koffers te hebben uitgepakt en even een moment rust kregen we bezoek van Valdemar Marcha; goed gemutst als altijd, vol met enthousiasmerende ideeën en interessante verhalen. De op voorhand ambitieuze plannen waren al uitgewerkt in een aantal concrete afspraken. Zo zitten we morgenochtend om 09.00 uur bij de Gouverneur van de Nederlandse Antillen en de Gezaghebber van Curaçao aan tafel om over ons onderzoek te praten. Onze lezing/persconferentie wordt op dinsdagavond om 20.00 uur in de Aula van de Universiteit van de Nederlandse Antillen gehouden. Door goed werk van Valdemar staat er vandaag al een aankondiging van onze lezing in het Antilliaans Dagblad (zie bijlage).

Vandaag zijn we aan de slag gegaan met regelen van een auto en het uitnodigen van de contactpersonen en pers voor de lezing van dinsdagavond. Deze actie leverde alweer een nieuwe afspraak op, dinsdagmiddag worden we telefonisch geïnterviewd door Paradise FM; de zender die veel is beluisterd door de deelnemers ten tijde van het onderzoek in mei. De rest van de middag hebben we onze afspraken van morgen voorbereid. We hebben ons hoofd gebogen over de powerpoint presentatie, en nagedacht over de inhoud en de voorbeelden van de deelonderzoeken die we willen aanhalen.

Tijdens ons bliksembezoek aan het eiland gaan wij nog de bundels uitdelen aan de mensen die ons geholpen hebben tijdens het onderzoek. Daaronder behoort een afspraak met de Stichting Sociale Cohesie & Multiculturaliteit, waar onder andere Valdemar Marcha, Jaime Saleh en Amado Romer deel van uit maken. Daarnaast hopen we nog een aantal interviews te kunnen geven.

Het is geweldig om weer terug te zijn op het eiland, maar ergens is het ook een beetje apart. De herinnering van Curacao zit in je hoofd, maar wel met 20 andere studenten. Als we hier op het appartementencomplex lopen verwacht je ieder moment een van de deelnemers tegen te komen. De grote ronde tafel oogt een stuk ongezelliger als er niet mensen wat staan te drinken…

We zullen proberen jullie dagelijks op de hoogte te houden van onze bezigheden!

Nu even genieten van de eerste duik in de zee….

AYO!

Het is alweer een tijd geleden dat de laatste blog is geschreven op deze site. Na de prachtige ervaringen van de onderzoeksreis hebben de deelnemers hard gewerkt aan hun artikelen en hebben we op 9 oktober 2009 het eerste exemplaar van de bundel ‘Bon Futuro? Verwachte maatschappelijke doorwerkingen voor Pais Korsou’ overhandigd aan Prof. Dr. Paul Verweel.

In de aanloop naar de verkiezingen voor het Antilliaanse Parlement op 22 januari 2010 reizen twee deelnemers opnieuw af naar het eiland. Aster van Tilburg en Bob Paulussen zullen daar onder andere een persconferentie geven en de bundels verspreiden op het eiland. Op deze manier is er een nieuwe mogelijkheid om onze ervaringen en bevindingen te delen. Morgen, zondag 17 januari, zullen Aster en Bob naar Curacao vliegen en daar een week verblijven. Via deze blog zal hun reis te volgen zijn en wordt er geprobeerd om dagelijks een update te geven over onze bezigheden.

Dus het ‘tot ziens’ kan voor de komende week weer even veranderd worden in ‘Ayo’!

Tijdens het afsluitende symposium op 9 oktober 2009 is de bundel van het Perikles Researchproject gepresenteerd. De bundel, met de titel ‘Bon Futuro: verwachte maatschappelijke doorwerkingen voor Pais Kòrsou’, bevat de artikelen van alle onderzoeksduo’s en geeft de verwachte maatschappelijke doorwerkingen van de staatkundige veranderingen voor Curaçao weer. Prof. dr. Paul Verweel, vertegenwoordiger van de leerstoel Sociale Cohesie en Multiculturaliteit en opleidingsdirecteur van de Utrechtse School voor Bestuurs- en Organisatiewetenschap, nam het eerste exemplaar in ontvangst. Een digitale versie kan hier worden gedownload.

8.52uur Curaçao tijd - 14.52uur Lokale tijd

We zijn weer in Nederland. Een jet-lag en een ervaring rijker, zijn we gisterochtend om 11 uur Nederlandse tijd geland. En wat is Schiphol gigantisch! Allereerst is het van de gate naar de bagagehallen een kwartier lopen. Of eigenlijk: lopen, stilstaan op de lopende band, stukje lopen, je slippers voor schoenen verwisselen op de lopende band, stukje lopen. Met dergelijke afstanden ben je Henry Ford enerzijds behoorlijk dankbaar. Aan de andere kant doet het allemaal wel een beetje machinaal aan. Moet het allemaal zo groot? Op het eiland waar we vandaan kwamen was er slechts één lopende band: die van de koffers (direct naast de gate!). In ieder geval is de logistiek in Nederland een stuk ingewikkelder.

Misschien dat het daarom tot 1,5 uur na de landing duurde eer onze bagage statig naar ons toegleed. Om half één kwamen we naar buiten. Hier stonden ouders, vriendjes en vriendinnetjes (maar dan niet op de manier waarop Bassie & Adriaan het ooit bedoelde) en een groot spandoek van de studievereniging op ons te wachten. Sommigen waren vanuit de douche direct in de auto gesprongen toen bleek dat wij ruim een halfuur eerder dan gepland landden. Uiteindelijk tevergeefs: de deelnemers zaten te klaverjassen naast de bagageband terwijl het thuisfront naar ons toe-racete.

Het weerzien was, ja hoe zeg je dat, maf. We zijn aan de ene kant ‘maar’ vier en een halve week weggeweest, in tegenstelling tot de vele medestudenten die een halfjaar in het buitenland doorbrengen, dus een groot onthaal verwachtte niemand. Ook kom je niet in je eentje als verloren zoon of dochter aan, maar met een groep van 21 studenten. Hoe neem je daar nou afscheid van? ‘Het was mooi, ik zie je morgen op school…’ ? Ten slotte is het moeilijk uit te leggen hoe bijzonder zo een maand is aan iemand die er niet bij was. Je doet toch een poging om het onvermijdelijke ‘hoe was het?’ te beantwoorden. Zelf was ik behoorlijk in mijn nopjes met het antwoord ‘onbeschrijfelijk!’. Helaas, of gelukkig, nam niemand genoegen met deze reactie. Wel is het fijn om alle belangrijke mensen te zien die je toch langer dan je lief is hebt moeten missen.

Nu is het wennen. Wennen aan iets waar je al tijden aan gewend bent, weer iets raars. Nederland lijkt ineens veel groter, met haar vierbaanswegen en gigantische kantoren. Zelf lijk je daardoor ineens veel kleiner en onpersoonlijker. Vandaag had een aantal van de onderzoeksduo’s alweer een interview in Den Haag. Dan stap je over een marmeren vloer naar een receptie die tot schouderhoogte komt, om jezelf daar eerst te legitimeren en een bezoekerspas te krijgen die je langs allemaal toegangspoortjes mag loodsen. ‘Bliep’ of ‘Bon día’, je krijgt er toch een ander gevoel bij.

Bovendien was de landing op Schiphol zeker geen afsluiting. Een aantal onderzoekers hebben zoals gezegd nog hier en daar een interview, en dan begint misschien wel het moeilijkste van het hele proces: de analyse van de overweldigende hoeveelheid materiaal. Even bijkomen dus, en dan weer aan de slag. ‘Ayo!’ veranderend in ‘Tot ziens!’ is dit één van de laatste blogs geweest.

11.00uur lokale tijd - 17.00uur NL tijd

Vandaag de laatste dag voor vertrek. Morgen is het schoonmaken, inpakken & wegwezen. Nog maar een paar keer zullen we ons tegenover voorbijgangers verdedigen tegen de vragen: ‘Ben je hier op vakantie?’ en ‘Loop je hier stage?’. We voelen allemaal sterk de behoefte om dit beeld te ontkrachten, we hebben hier immers hard gewerkt (niets ten nadele van de net zo hard werkende stagiairs, maar toch bestaat hier bij een aantal mensen het beeld dat ‘de stagiair’ hier vooral komt om een half jaar in de zon te liggen en te feesten, en de stage daardoor maar voor lief neemt). Het mag dan wel gek klinken, een maand heeft het gevoeld alsof we hier leefden. Hoewel al vóór vertrek naar Curaçao vast stond wanneer we het eiland weer zouden verlaten, leek het bij vlagen alsof dit voor onbepaalde tijd onze nieuwe habitat was.

Onderweg naar de appartementen gingen we ‘naar huis’. Eenmaal ‘thuis’ had je eenzelfde verhouding met je medebewoners als in onze eigen studentenwoning in Utrecht. We namen even gemakkelijk de namen van lokale politieke partijen in de mond als dat je in Nederland zou doen. Toeristen van cruise-schepen wisten we fijntjes te vertellen hoe je het beste naar bijvoorbeeld een bushalte kon lopen. Op verschillende plekken in de stad werden onze gezichten al van een afstand herkend. Tja, na ongeveer 130 interviews op het eiland, weet je de weg.

Aan de andere kant gaan we terug naar Nederland met slechts een indruk van wat Curaçao allemaal is. Het beeld over dit fascinerende eiland is vele malen genuanceerder dan de stereotypen die we in Nederland over de Antillen hebben ontwikkeld, maar de pretentie dat we het eiland kennen, gaat een aantal bruggen te ver. Het is een leuke manier van kennismaken met een land in wording door te vragen naar hoe mensen de toekomst voor het eiland voor zich zien.

Want dat is feitelijk waar alle discussies over het referendum en de staatkundige herstructurering over gaan: waar willen we heen met Curaçao? soms aangesterkt door een gevoel van urgentie: waar móeten we heen met Curaçao? Deze vraag nodigt uit tot dromen en hopen, maar roept tegelijkertijd onzekerheden op die mensen tot voorzichtigheid manen. Hooggespannen verwachtingen kunnen snel omslaan in teleurstelling en frustratie, waardoor velen zich (ter bescherming?) sceptisch opstellen. Zou de status quo dit maal wel doorbroken kunnen worden, of liggen de dominante belangen nog te stevig in evenwicht om te kunnen verschuiven? Deze ideeën en sentimenten lopen dwars door de SI & NO motivaties heen, en de beschuldigingen over en weer lijken vaak op projecties van zichzelf op de ander. ‘Er broeit wat’, wordt in elk geval vaak gezegd, en dat alleen al maakt het huidige proces tot meer dan een reeks formele wetswijzigingen.

Genoeg bagage dus voor 21 studenten Bestuurs- & Organisatiewetenschap. In Nederland wacht ons de ingewikkelde taak om al deze indrukken en informatie om te toveren tot een samenhangende & wetenschappelijk verantwoorde analyse. Maar met de motivatie en capaciteiten van deze groep, lijkt het er sterk op dat we naar een eindproduct toe werken wat er mag zijn. De interesse tijdens onze voorlopige presentatie van de onderzoeksbevindingen afgelopen donderdag gaf hier blijk van. Een groot aantal respondenten en geïnteresseerden nam de moeite om ons in het Auditorium van de Kamer van Koophandel te bezoeken. Om ons vervolgens na afloop van de presentaties te bestoken met kritische vragen. In elk geval een teken dat er voldoende belangstelling is in wat wij aan het doen zijn. Bij deze dan ook de belofte dat wij ons uiterste best gaan doen om de aanstaande onderzoeksbundel niet onder in de spreekwoordelijke la te laten verdwijnen. Jullie horen nog van ons!

Morgenochtend de laatste inhoudelijke activiteit, een bezoek aan de Vertegenwoordiging van Nederland op de Antillen te Willemstad (VNW). Dan komt het onwerkelijke moment om naar huis te gaan. Voor de thuisblijvers nog even wat vluchtinformatie:

CUR-AMS, 20.05uur - 11.25uur, vluchtnummer: MP661

Tot ziens & tot gauw!

16.22uur lokale tijd - 22.22uur NL tijd

Had ik al gezegd dat de tijd hier razendsnel gaat? Het lijkt alsof de klok een spel met ons speelt. Hoewel we nog een volle week met bijeenkomsten, interviews en activiteiten tegemoet gaan, zijn we alweer bezig met het voorbereiden van ons vertrek. Aanstaande donderdag houden we een presentatie met de voorlopige resultaten voor alle mensen die geïnteresseerd zijn in ons onderzoek en/of hebben meegewerkt aan het onderzoek (zie ook de ‘nieuws’-pagina van onze website). Daarna hebben we nog één weekend te gaan, om vervolgens maandagavond met het vliegtuig naar Nederland te vertrekken.

Maar zoals gezegd, zo ver is het (gelukkig) nog niet. We gaan nog een week hard aan de slag en genieten van alles wat dit eiland te bieden heeft, en ook afgelopen dagen hebben we niet stilgezeten. Gisteravond (zondag) bijvoorbeeld. We hadden een ontmoeting met de mensen van ‘Young People and Politics’ (YPP). Hoewel politiek niet de meest populaire activiteit is op het eiland, zeker niet onder jongeren, hebben deze jonge mensen de handen inéén geslagen om het anders te gaan doen. Zowel starters als studenten vonden, gezien het belangrijke en heftig beleefde referendum, het presidentschap van Obama én het vooruitzicht van een nieuw ‘País Korsoú’ (Land Curaçao), dat dit het moment was. Het door hen georganiseerde seminar een tijdje geleden, was met een opkomst van 220 personen een groot succes. Op dit moment zijn zij zich aan het beraden over vervolgactiviteiten.

Voor de bijeenkomst mochten we wederom gebruik maken van de tuin van opdrachtgever Valdemar Marcha. De aanvankelijk geplande borrel van ongeveer twee uur, mondde uit in een ruim vier uur durende drukte. Tijdens de informele bijeenkomst kwamen wij, de YPP en de deelnemers van het Researchproject, erachter hoeveel we met elkaar gemeen hadden: als jonge mensen met een grote interesse in de toekomst van het eiland Curaçao. Uit deze band ontstonden hoopvolle, geëngageerde maar vooral geanimeerde gesprekken over wat er de komende tijd zou kunnen gaan gebeuren. Voor ons bleek het in elk geval een hele inspirerende bijeenkomst. Niet in de laatste plaats omdat het er voorzichtig op begint te lijken dat we niet met zomaar iets bezig zijn.

Vanochtend kwam onze andere opdrachtgever, prof. mr. Jaime Saleh, polshoogte nemen van hoe wij als onderzoekers bezig zijn. Door een aantal voorlopige bevindingen van de deelnemers aan meneer Saleh voor te leggen, konden wij gericht ingaan op de thema’s die verdieping of aanvulling konden gebruiken. Vervolgens hadden we weer een gezamenlijke ontmoeting om de onderzoeksactiviteiten en de vorderingen weer even op elkaar af te stemmen. Ook moesten er een aantal afspraken gemaakt worden over de invulling van de presentatie aanstaande donderdag. DMC was gelukkig weer zo vriendelijk om ons voor deze gelegenheid te ontvangen.

Verder hebben we de grotten van Hato bezocht, zijn we zondagochtend naar een ochtendmis geweest (in het Papiamentu) in de wijk Jan Doret, en hebben we niet te vergeten zaterdag de verjaardag gevierd van Bas. Het is jammer dat tijdens ons verblijf maar één van onze deelnemers een jaartje ouder wordt, want het was een gezellig feestje. Ik stop weer met typen, want met het oog op de tijd die ons nog rest lijkt het me dat ik nog vaak genoeg naar een computerscherm zal kunnen staren.

Ayo!