11.00uur lokale tijd - 17.00uur NL tijd
Vandaag de laatste dag voor vertrek. Morgen is het schoonmaken, inpakken & wegwezen. Nog maar een paar keer zullen we ons tegenover voorbijgangers verdedigen tegen de vragen: ‘Ben je hier op vakantie?’ en ‘Loop je hier stage?’. We voelen allemaal sterk de behoefte om dit beeld te ontkrachten, we hebben hier immers hard gewerkt (niets ten nadele van de net zo hard werkende stagiairs, maar toch bestaat hier bij een aantal mensen het beeld dat ‘de stagiair’ hier vooral komt om een half jaar in de zon te liggen en te feesten, en de stage daardoor maar voor lief neemt). Het mag dan wel gek klinken, een maand heeft het gevoeld alsof we hier leefden. Hoewel al vóór vertrek naar Curaçao vast stond wanneer we het eiland weer zouden verlaten, leek het bij vlagen alsof dit voor onbepaalde tijd onze nieuwe habitat was.
Onderweg naar de appartementen gingen we ‘naar huis’. Eenmaal ‘thuis’ had je eenzelfde verhouding met je medebewoners als in onze eigen studentenwoning in Utrecht. We namen even gemakkelijk de namen van lokale politieke partijen in de mond als dat je in Nederland zou doen. Toeristen van cruise-schepen wisten we fijntjes te vertellen hoe je het beste naar bijvoorbeeld een bushalte kon lopen. Op verschillende plekken in de stad werden onze gezichten al van een afstand herkend. Tja, na ongeveer 130 interviews op het eiland, weet je de weg.
Aan de andere kant gaan we terug naar Nederland met slechts een indruk van wat Curaçao allemaal is. Het beeld over dit fascinerende eiland is vele malen genuanceerder dan de stereotypen die we in Nederland over de Antillen hebben ontwikkeld, maar de pretentie dat we het eiland kennen, gaat een aantal bruggen te ver. Het is een leuke manier van kennismaken met een land in wording door te vragen naar hoe mensen de toekomst voor het eiland voor zich zien.
Want dat is feitelijk waar alle discussies over het referendum en de staatkundige herstructurering over gaan: waar willen we heen met Curaçao? soms aangesterkt door een gevoel van urgentie: waar móeten we heen met Curaçao? Deze vraag nodigt uit tot dromen en hopen, maar roept tegelijkertijd onzekerheden op die mensen tot voorzichtigheid manen. Hooggespannen verwachtingen kunnen snel omslaan in teleurstelling en frustratie, waardoor velen zich (ter bescherming?) sceptisch opstellen. Zou de status quo dit maal wel doorbroken kunnen worden, of liggen de dominante belangen nog te stevig in evenwicht om te kunnen verschuiven? Deze ideeën en sentimenten lopen dwars door de SI & NO motivaties heen, en de beschuldigingen over en weer lijken vaak op projecties van zichzelf op de ander. ‘Er broeit wat’, wordt in elk geval vaak gezegd, en dat alleen al maakt het huidige proces tot meer dan een reeks formele wetswijzigingen.
Genoeg bagage dus voor 21 studenten Bestuurs- & Organisatiewetenschap. In Nederland wacht ons de ingewikkelde taak om al deze indrukken en informatie om te toveren tot een samenhangende & wetenschappelijk verantwoorde analyse. Maar met de motivatie en capaciteiten van deze groep, lijkt het er sterk op dat we naar een eindproduct toe werken wat er mag zijn. De interesse tijdens onze voorlopige presentatie van de onderzoeksbevindingen afgelopen donderdag gaf hier blijk van. Een groot aantal respondenten en geïnteresseerden nam de moeite om ons in het Auditorium van de Kamer van Koophandel te bezoeken. Om ons vervolgens na afloop van de presentaties te bestoken met kritische vragen. In elk geval een teken dat er voldoende belangstelling is in wat wij aan het doen zijn. Bij deze dan ook de belofte dat wij ons uiterste best gaan doen om de aanstaande onderzoeksbundel niet onder in de spreekwoordelijke la te laten verdwijnen. Jullie horen nog van ons!
Morgenochtend de laatste inhoudelijke activiteit, een bezoek aan de Vertegenwoordiging van Nederland op de Antillen te Willemstad (VNW). Dan komt het onwerkelijke moment om naar huis te gaan. Voor de thuisblijvers nog even wat vluchtinformatie:
CUR-AMS, 20.05uur - 11.25uur, vluchtnummer: MP661
Tot ziens & tot gauw!